Co wchodzi w skład sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości
Sprzęt chroniący przed upadkiem z wysokości to różnego typu szelki bezpieczeństwa, linki asekuracyjne, amortyzatory, łączniki i sprzęty samohamowne. Poszczególne typy zabezpieczeń wysokościowych podlegają określonym normom oraz regularnym kontrolom, których częstotliwość porządkują obowiązujące przepisy.
Praca na wysokości — zabezpieczenia
Zabezpieczenie przed upadkiem z wysokości powinno być stosowane podczas wykonywania prac na powierzchni powyżej metra ponad poziomem podłogi. Jeśli powierzchnia jest osłonięta dodatkowo za pomocą barierek ochronnych, granica ta przesuwa się do poziomu 1,5 metra. Ponieważ praca na wysokości klasyfikowana jest jako niebezpieczna, pracodawca jest zobligowany do zapewnienia pełnego bezpieczeństwa pracownikowi podczas wykonywania obowiązków.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
| Amortyzator bezpieczeństwa | Siedzisko do pracy na wysokości | Pas pozycjonujący | Lina przyłączeniowa |
Indywidualny sprzęt chroniący przed upadkiem z wysokości można podzielić na dwie podstawowe kategorie:
- sprzęt powstrzymujący spadanie z wysokości:
- PN-EN 355 Amortyzatory – posiadają z jednej strony linki pochłaniacze mocy i stalowe haki z zatrzaśnikiem a z drugiej hak oczkowy do rusztowań;
- PN-EN 360 Urządzenia samohamowne – składają się z haka i mechanizmu obrotowego oraz drutu wzmacnianego stalą;
- sprzęt uniemożliwiający rozpoczęcie spadania z wysokości:
- PN-EN 353-1 Urządzenia samozaciskowe ze sztywną prowadnicą – zamocowany na sztywnej prowadnicy chwytak liny ruchomej przesuwa się wraz z użytkownikiem i blokuje w momencie upadku;
- PN-EN 353-2 Urządzenia samozaciskowe z giętką prowadnicą – cechują się elastycznym mocowaniem prowadnicy;
- PN-EN 354 Linki bezpieczeństwa – z jednej strony posiadają karabińczyk, którym mocowane są do pasów a z drugiej hak zatrzaskowy. Wykonywane z odpornego na zerwanie materiału;
- PN-EN 361 Szelki bezpieczeństwa – często wyposażone w elementy pozycjonujące, wykonywane z odpornych na zerwanie materiałów, posiadają pierścienie do zapinania oraz regulacje umożliwiające dopasowanie pasów do sylwetki;
- PN-EN 358 Systemy ustalające pozycję przy pracy – na przykład biodrowy pas pozycjonujący;
- PN-EN 362 Łączniki – są to zatrzaśniki z automatyczną blokadą.
Przeglądy sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości
Indywidualne zabezpieczenia pracy na wysokości podlegają okresowym kontrolom SOI, a dokumentacji z regularnych przeglądów pilnują inspektorzy BHP. Badania przydatności sprzętu chronią przed odpowiedzialnością prawna i finansową w razie wypadku pracownika. Kontrolerzy SOI są szkoleni przez producentów sprzętu asekuracyjnego i decydują o dopuszczeniu lub wycofaniu osprzętu z dalszego użytkowania. Podczas kontroli zabezpieczenia wysokościowe są sprawdzane pod kątem zużycia, a każdy przyrząd poddawany jest testom sprawności. Przygotowywane i wypełniane są także karty produktu. Na końcu sporządzany jest raport, który określa możliwość dalszego korzystania ze sprzętu asekuracyjnego do pracy na wysokości.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
|
Urządzenie samozaciskowe z prowadnicą |
Amortyzator bezpieczeństwa |
Szelki bezpieczeństwa z pasem pozycjonującym |
Urządzenie samohamowne |
Kiedy należy wycofać z użytkowania sprzęt chroniący przed upadkiem z wysokości?
Eliminowanie czynnika mogącego być przyczyną wypadku to kluczowy obowiązek pracodawcy. Z tego względu, zabezpieczenia chroniące przed upadkiem podczas prac na wysokości powinny być bezwzględnie wycofane, jeśli noszą wyraźne ślady uszkodzeń mechanicznych, mogących negatywnie oddziaływać na właściwości asekuracyjne. Wycofane z użytku powinny być także zabezpieczenia do prac na wysokości, które zakończyły kontrolę SOI z negatywnym wynikiem.







